مزاياي پرند براي تهران‌شدن چيست؟

تاج‌‌ پايتخت بر سر پرند 

استاندار تهران اخيرا اعلام كرده بود: در مطالعه‌اي كه در شوراي‌عالي اداري كشور براي گزينه‌هاي پايتخت جديد روي چند نقطه در اطراف تهران انجام شده، «پرند» به عنوان گزينه اصلح شناخته شده است.


نتايج آنچه يك شركت مهندسي مشاور به سفارش شركت عمران شهر جديد پرند – وابسته به وزارت راه‌وشهرسازي- درباره ويژگي‌هاي پرند انجام داده، به شرح زير است:
امكانات و فرصت‌هاي پرند 
-سازمان فضايي منسجم و يكپارچه متكي بر مراكز و راسته‌هاي فعاليت
-امكان توسعه و تعديل تراكم جمعيتي در اراضي داخل محدوده شهر با ضريب برنامه‌ريزي بالا به واسطه تملك اراضي توسط شركت عمران شهر پرند
-وضعيت نسبتا مناسب شهر از نظر زلزله‌خيزي در مقايسه با تهران
-وضعيت خاص مورفولوژيك شهر و امكانات مناسب پيش‌بيني شده خصوصا در زمينه پدافند غيرعامل و تسهيل دسترسي به محيط طبيعي بكر
-گذر از مراحل اوليه توسعه و شكل‌گيري ظرفيت جمعيت‌پذيري در حد 300 هزار نفر
در طرح راهبردي شهر جديد پرند با برآورد جمعيتي بالغ بر 700 هزار نفر براي سال 1415 تلاش شده است تا با توجه به تحليل‌هاي فوق‌الذكر بسترسازي مناسبي جهت جذب فعاليت‌هاي مختلف خصوصا در قالب مشاغل پايه صورت گيرد.
افزايش سرانه‌ فضاهاي كار و فعاليت، توسعه پهنه‌هاي مختلط سكونت و فعاليت، ساختار چند مركزي شهر كه با شهر فرودگاهي امام نيز هماهنگ شده بانضمام مراكز و پارك‌هاي فناوري پيش‌بيني شده در حريم شهر جملگي در راستاي تحقق منطقه بين‌المللي فرودگاهي امام خميني است كه پرند را از شهري اقماري به كلان‌شهري متعامل با تهران تبديل مي‌كند. آنچه مي‌تواند بر غناي اين مجموعه بيفزايد و منطقه فرودگاهي را به عاملي براي تحقق آرمان جهاني شدن متروپل تهران تبديل سازد بهره‌برداري مناسب از ذخاير توسعه آتي شهر پرند است كه مي‌تواند ظرفيت جمعيت پذيري شهر را تا دو برابر افزايش دهد.
تمركززدايي از تهران با پرند
پيشينه طرح‌هاي مرتبط با تعادل بخشي كلان‌شهر تهران و تمركز زدايي از آن كه گاه در قالب طرح‌هاي انتقال پايتخت و گاه در قالب انتقال شركت‌هاي وابسته به دولت يا مستقر در شهرستان‌ها صورت گرفته به تواتر در طول 20 سال گذشته قابل پيگيري بوده است.
اوج فعاليت‌هاي ياد شده را مي‌توان در سال‌هاي پس از جنگ و در دوراني كه تهران با مشكلات بسيار حادي مواجه بود مشاهده كرد. از آن دوران تا كنون همواره اين دعاوي متقابل را مشاهده نمود كه از سويي ديدگاه تقويت امكانات زيرساختي و مديريتي شهر جهت پاسخگويي مطلوب به نيازهاي تهران در آستانه جهاني شدن آن نشر مي‌يابد و از ديگر سو نگرش مبتني بر آسيب‌پذيري تهران به واسطه تراكم بيش از حد جمعيتي طرح مي‌گردد كه مي‌تواند در اثر يك سانحه طبيعي همچون زلزله با توجه به فرسودگي بافت، فقدان فضاهاي شهري مناسب و ساير ملاحظات پدافند غيرعامل به يكي از بزرگ‌ترين فجايع تاريخ بشر منجر شود و مديريت سياسي اجرايي ملي را در سطح ملي دچار بحران كند.

راساس برآوردهاي اوليه از جمعيت شاغل پايه در سازمان‌هاي دولتي و مشاغل تبعي مرتبط و نيز جمعيت تحت تكفل شاغلان ياد شده سناريو‌هاي مختلفي به شرح زير تدوين شده است:
مكان‌يابي مراكز اداري در محدوده شهر جديد پرند
سازمان فضايي پيش‌بيني شده براي شهر جديد پرند متكي بر نظامي از مراكز و راسته‌ها و محورهاي مجهز شهري است كه ظرفيت مناسبي را براي احداث پارك‌هاي اداري پژوهشي ايجاد كرده است كه از جمله مي‌توان به گزينه‌هاي زير در قالب اراضي واقع در فاز توسعه 1200 هكتاري و نيز اراضي ناحيه 7 منطقه 3 در غرب اراضي توسعه تا منتهي اليه اراضي واقع در شهرستان رباط‌كريم اشاره كرد.
گزينه يك: اراضي واقع در سايت 440 هكتاري در فاز توسعه فعلي شهر پرند
نقاط قوت اين گزينه به شرح زير است:
-فراهم بودن زيرساخت‌ها و شرايط اوليه توسعه و عمران
-امكان تركيب با اراضي شهرك رسانه در شرق كريدور سبز
-امكان دسترسي مستقيم به ورودي شمالي در مركز اراضي توسعه و نيز شرياني شمالي براي تخليه سريع
-مجاورت با كريدور سبز شمالي جنوبي واقع در شرق اراضي
گزينه دو: اراضي واقع در سايت 320 هكتاري واقع در منتهي اليه اراضي شهرستان رباط‌كريم
نقاط قوت اين گزينه نيز به شرح زير است:
-گزينه دوم نه تنها از امكان توسعه برخوردار است كه توسعه شهر در امتداد كريدور شمال غربي را نيز تحريك و تسريع مي‌كند
-اراضي گزينه دوم خارج از محدوده پرازدحام شهر بوده و با دسترسي به ورودي‌هاي شمالي و كريدور شمالي شهر و نيز دسترسي جنوبي به اتوبان ساوه از كمترين ميزان تزاحم عملكردي و ساختاري با شهر برخوردار است.

-در اين گزينه طراحي يك مركز اداري در تراز ملي فراهم است 
جمع‌بندي
با توجه به موارد ياد شده به نظر مي‌رسد كه گزينه دوم انتقال از تهران به همراه تركيبي از مكان‌هاي پيشنهادي مي‌تواند از سويي به تعديل تراكم جمعيتي شهر در محدوده فعلي مدد برساند و در همان حال با استفاده از زيرساخت‌هاي ايجاد شده فرآيند شكل‌گيري مركز جديد و انتقال فعاليت‌ها را تسريع كند همچنين با انتقال برخي از دستگاه‌هاي دولتي و خاص حكومتي به محدوده واقع در غرب اراضي توسعه پرند (گزينه دوم) مي‌توان ظرفيت توسعه و قابليت انعطاف‌پذيري در مقابل تغييرات آتي را حفظ كرد و در نهايت به شكل‌گيري مركز شهري به ياد ماندني منجر شود.